Seçenek = Dert
Eminim Windows Vista’nın OFF düğmesi için harıl harıl çalışan kullanıcı arabirimi tasarımcıları, programcılar ve testçilerden oluşan koca bir ekip vardır. Ama sormak lazım hakikaten: Yapa yapa bunu mu yaptınız?
Bilgisayarı her kapatışınızda dokuz, evet, dokuz seçenek arasından seçim yapmanız gerekiyor: İki simge ve yedi menü öğesi. Bu iki simgenin de menü öğelerine giden kısayollar olduğunu düşünüyorum. Sanırım kilit simgesi kilit menü öğesiyle aynı işlevi görüyor ama açma/kapatma simgesinin hangi menü öğesine karşılık geldiğini bilmiyorum.
Ayrıca, birçok dizüstü bilgisayarda kapatma, hazırda bekletme, uyku moduna alma için dört FN+Tuş kombinasyonu var. Etti mi 13 seçenek, ha bir de açma-kapatma düğmesi, etti 14, bir de kapağı kapatabilirsiniz: 15. Bir dizüstü bilgisayarı kapatmanın toplam on beş farklı yolu var.
İnsanlara ne kadar çok seçenek sunarsanız seçimi o kadar güçleştirir ve mutsuzluklarını arttırırsınız. Örnek için, Barry Schwartz’ın Seçim Paradoksu adlı kitabına bakılabilir. Publishers Weekly’den alıntı yapayım:
“Çalışmasını sosyal bilimler üzerine yoğunlaştıran Schwartz, sersemletici seçenekler dizisinin yorgun beyinlerimizi doldurup taşırdığını, nihayetinde bizi özgürleştirmek yerine kısıtladığını gösteriyor. Genelde daha fazla seçeneğe sahip olmanın (“kolaylık” veya “rahatlık”?) bizi daha mutlu kıldığını varsayıyoruz, ancak Schwartz bunun tersinin doğru olduğunu gösteriyor ve tüm bu seçeneklerin ruh sağlığımızı sarsacak noktaya geldiğini öne sürüyor.”
Bilgisayarınızı kapatmak için her seferinde sırf başlat menüsünden dokuz seçenek olması (açma/kapa düğmesine basma veya dizüstü bilgisayarın kapağını kapatma seçeneklerinden bahsetmiyoruz bile) her seferinde biraz keyif kaçırıyor.
Bir şey yapılabilir mi? Mümkün. iPod’larda açma/kapama düğmesi yok bile. İşte bazı fikirler.
Usta olmayan bir kullanıcıyla yakın bir zamanda konuştuysanız, “uyku” ve “bekleme” modu arasındaki fark hakkında fikri olmadığı dikkatinizi çekmiş olabilir. Bu ikisi hiç düşünmeden birleştirilebilir. Bir seçenek gitti.
Sistem kilitlendiğinde ikinci bir kullanıcının oturum açmasına izin verilerek Switch User (Kullanıcı Değiştir) veya Lock (Kilitle) işlevleri birleştirilebilir. Bu büyük olasılıkla birçok zorunlu oturum sona erdirme işleminden kurtaracaktır. Bir seçenek daha çıktı.
Switch User (Kullanıcı Değiştir) ve Lock (Kilitle) işlevleri birleştirildikten sonra Log Off (Oturum Kapat) işlevine gereksinim duyar mısınız? Oturum Kapat işlevinin size sağladığı tek şey çalışan tüm programları kapatmasıdır. Ancak bunu bilgisayarı kapatmak da yapabilir; bu yüzden, çalışan tüm programlardan gerçekten çıkmayı düşünüyorsanız, bilgisayarı kapatıp yeniden açarsınız. Bir seçenekten daha kurtulduk.
Yeniden başlatma işlevi çıkarılabilir. Bu işleve gereksinim duyduğunuz durumların %95’i bir yüklemenin sizden yeniden başlatmayı istemesidir. Diğer durumlarda bilgisayarı kapatıp yeniden açabilirsiniz. Bir seçenek daha çıktı. Ne kadar az seçenek, o kadar az sıkıntı.
Kuşkusuz, simgeler ve menü arasındaki ayrımdan da kurtulmalısınız. Bu, iki seçenekten daha kurtarıyor. Şunlar kaldı:
Uyku/Bekleme
Kullanıcı Değiştir/Kilitle
Kapat
Uyku, Bekleme, Kullanıcı Değiştir ve Kilitle modlarını birleştirirsek ne olur? Bu moda geçtiğinizde bilgisayar “Kullanıcı Değiştir” ekranına geçer. Aşağı yukarı 30 saniye içinde kimse oturum açmazsa uyku moduna geçer. Birkaç dakika sonra da bekleme moduna geçer. Her durumda kilitlenmiş olur. Artık iki seçeneğimiz kaldı:
(1) Şimdi bilgisayarımın başından kalkıyorum
(2) Bilgisayarımın başından kalkıyorum ama aslında bilgisayarımın kapanmasını isterdim
Neden kapatmıyorsunuz? Güç tüketimi konusunda kaygılanıyorsanız, bunu güç yönetim yazılımı düşünsün. O sizden daha becerikli. Kasayı açacaksanız ve çarpılmak istemiyorsanız, bilin ki sistemi kapatmak kasanın açılışını tam olarak güvenli hale getirmez; fişi de çekmeniz gerekir. Bu nedenle, Windows geçici olmayan RAM kullandıysa, bekleme zamanlarında bellek çubuğu ve benzeri sürücülere aktararak, “bilgisayar başında olmayacağınız” zaman gücü kesebilir ve hiçbir şey kaybetmezsiniz. Bu yeni hibrit sabit sürücüler bu işi son derece hızlı bir şekilde yapabiliyor.
Böylece tam olarak tek bir düğmemiz kaldı.. “Allahaısmarladık” düğmesi. “Allahaısmarladık” düğmesini tıklattığınız zaman ekran kilitlenir ve bellek sürücüsüne henüz kopyalanmamış olan RAM yazılır. Siz veya bir başkası oturumunuza dönebilirsiniz veya bilgisayarı olduğu gibi kapatıp fişini çekebilirsiniz.
Hiç kuşkusuz bu seçeneklerin mutlak ve olumlu bir şekilde neden önemli olduğu üzerine akıllıca, savunulabilir gerekçelerden oluşan uzun bir liste geçireceksiniz aklınızdan. Zahmet etmeyin. Biliyorum. Her ek seçenek kendinizi amcanıza bir dizüstünü kapatmanın 15 değişik yolundan birini seçmek zorunda kalışınıza kadar makuldür.
Bu, Microsoft’un ve açık kaynak hareketinin paylaştığı, her ikisinde de “Herkesi Mutlu Kılacak” bir orta yol bulma isteğinin sevk ettiği, ancak, çok sayıda seçeneğin insanları mutlu kıldığı (ki bunu gerçekten bir kez daha düşünmeliyiz) yanlış anlayışına dayanan bir yazılım tasarım tarzını ortaya koymaktadır.
Yazar Hakkında: Joel Spolsky New York’lu bir yazılım geliştirici. 2000 yılından beri http://www.joelonsoftware.com/ sitesinde Internet, yazılım geliştirme, yazılım yönetimi ve endüstrisi üzerine yazılar yazıyor. Joel Fog Creek Software şirketinin CEO’su. Şirketin ürünlerinden bazıları, akıllı hata izleme yazılımı FogBugz ve Internet üzerinden uzaktan teknik destek sağlayan Fog Creek Copilot.
Yazı Hakkında: Okuduğunuz yazı Joel Spolsky’nin blogundan Türkçe’ye çevirilmiştir. Yazının orjinaline http://www.joelonsoftware.com/items/2006/11/21.html adresinden ulaşabilirsiniz.
Editör Notu: Hazır söz Vista‘dan açılmışken Ferruh Mavituna’nın Windows Vista x64 Maceraları adlı yazı dizisine de göz atabilirsiniz.
Windows Vista x64 Maceraları - I
Windows Vista x64 Maceraları - II, Browser Seçimi
Windows Vista x64 Maceraları - III, Firewall
Windows Vista x64 Maceraları - IV, Windows Vista Güvenliği
Windows Vista x64 Maceraları - V, Eski yazılımlar Vista da nasıl çalışıyor?
Windows Vista x64 Maceraları - VI, Poweshell Nerede?
Windows Vista x64 Maceraları - VII, Arama Tırt
Windows Vista x64 Maceraları - VIII, Daha başka neler tırt ?
İlgili Yazılar:
Windows Vista 19,500 sürücü ile birlikte geliyor
Bilgisayarınızın Vista uyumluluğunu denetleyin
Vista piyasaya çıkmadan torrent’a düştü
January 16th, 2007 at 10:35 pm
Ellerinize saglik . Cevirmek icin guzel bir yazi secmissiniz.
May 22nd, 2007 at 4:44 pm
ben vista yı cok merak ediyorum acaba xp kadar kolaymı kullanımı